Yazı Detayı
21 Mayıs 2020 - Perşembe 14:29 Bu yazı 403 kez okundu
 
MALATYADA YAŞAYAN BİNGÖLLÜLERİN GÖÇ NEDENLERİ
Mehmet Sait Güneş
m-sait12@hotmail.com
 
 

Malatya’da yaşayan Bingöllülerin göç nedenleri konusunu kaleme almak istedim

 

Vatandaşlarımızın Malatya’ya göç etme sebeplerinden önce, göçün detayına bakmak lazım;
İnsanlar oldu olası,yaşadıkları yerleşim yerlerinin ötesini, dağların, tepelerin gerisini hep merak etmişlerdir. İnsanın bu yönü ile doğup büyüdüğü toprağa sıkı sıkıya bağlı olan kendi memleketinden çok zor,koparılan bir bağlılıkta olduğu görülmektedir.Fakat insanın bu yönünü yenen ve göçe zorlayan, bazı nedenler vardır.
Bunların aralarında en önemlileri:

Ekonomik, Sosyal, Siyasal ve Kültüre nedenlerdir.
Malatya’mızın 238 km. doğusunda yer alan Bingöl ili Coğrafi yapısı, Ekonomik ve Kültürel gelişimi, kısıtlı istihdam, işsizlik, Yararlanılan Tarım ve hayvancılık alanlarının yetersizliği, Kullanılabilen tarım alanlarının artan nüfusa paralel olarak artmaması gibi nedenlerden dolayı artan nüfusun; Bu alanlarda daha fazla gelişmiş illere göç etmesine sebep olmaktadır. Bu iller arasında öncelikli olarak tercih edilenlere baktığımız zaman, Malatya’nın Ekonomik, Sağlık, Kültürel ve Sosyal alanlarda, Bingöl iline göre gelişmişliği, İş bulma imkanları, Malatya’nın, ortak bölge kültürünü yansıtması, daha iyi eğitim olanakları Bingöl’den Göç almasını sağlamaktadır.
Bingöl’de Tarım alanlarında, ekonomik verimliliğin düşük olması, Tarım ve Hayvancılık ile geçinen ailelerin arasında, toprak mülkiyetinin eşitsiz dağılımı, Ekilebilir Tarla ve Bahçenin, asıl sahibinin ölümünden sonra geride kalanlar arasında miras yoluyla işe yaramayacak kadar küçük parçalar halinde paylaşılması. Özellikle 1991 yılı körfez savaşı nedeni ile bölge ülkelerine uygulanan Ekonomik ambargodan dolayı; Bu Bölgeye ihraç edilen Hayvancılık sektörünün tamamen durması ve bu sektörün çökmesi nedeni ile bu alanda geçimini sağlayan nüfusun başka illere göç etmesine sebep olmuştur.Yine dinsel inançlar, gelenek ve görenekler ile bilgisizlik nedeniyle artan nüfus istihdamının; yetersiz kalması ve işgücü fazlalığının açığa çıkması Göçü beraberinde getirmiştir
Bingöl’de; insanların içinde bulundukları yaşam koşullarının düşük olması, refah ve gelir seviyelerinin farklılığı, göç edenlerin tüketim düzeylerinin farklılaşması, Göç edenlerin kendilerinden sonraki gelen kuşakların yada çocuklarına daha iyi bir gelecek daha iyi yaşam koşulları hazırlamak ve iyi bir eğitim almalarını sağlamak istemeleri.
Yine Bingöl'de zaman zaman meydana gelen doğal afetlerin göçü körüklediği. Buna çok gerilerden değil geçtiğimiz yıllarda Bingöl’de meydana deprem felaketi. Evleri, iş yerleri yıkılan insanlar, buralardan iç memleketlere doğru göç etmeye başlamışlardır. Malatya ilinin yakın mesafede olması, Malatya’nın Sanayi, hizmet ve özellikle kayısıcılık sektörü gibi alanlarda gelişmişlik düzeyi, istihdam alanlarının yaygın olması, sosyal ve kültürel özelliklerin benzerliği, İnsanların Bingöl’den bu ilimize göç etmelerini tetikleyen faktörler olmuştur.




MALATYADAKİ NUFUSLARI VE BULUNDUKLARI BÖLGELER:

Malatya’da 1993 yılından itibaren; Malatya’da doğup ve Malatya Nüfus Müdürlüğünde kayıtları bulunan 4.700 doğum kaydı bulunmaktadır. Her ailenin asgari 4-5 kişi olduğu, Malatya ilinde yaşayıp da ikametgah kaydı Bingöl ilinde olan ve yine Aile nüfus kayıtları Bingöl İl Nüfus Müdürlüğünde olup Malatya’da ikamet eden Bingöllü hemşerilerimizin muhtemel sayılarının 15.000 ile 20.000 kişi civarında olduğu düşünülmektedir.

• Malatyada ağırlıklı olarak İkamet ettikleri Bölgeler
• Hanımınçiftliği
• Orduzu
• Melekbaba
• Boztepe
• Battalgazi
• Kiltepe
• Beydağı/Başharık
• Çöşnük
• Kernek
• Şentepe bölgeleri olup diğer Mahalle ve semtlerde de küçük oranlarda ikametgah etmektedirler.


BİNGÖLDEN GELEN İLK GRUPLAR:

1914-1915 Yıllarında Gelen Gruplar mevcuttur. Fakat biz bu grupların değil de, bize göre daha yakın zamanda 1970 -1980 yılları arası ve sonraki yıllarda gelen Hemşerilerimizin Bingöl ile daha fazla iletişim ve etkileşim halinde olduklarını görmekteyiz. Genel olarak 1970’lı yılardan sonra Bingöl ilimizden Malatya ilimize yoğunlukta göçler olmuştur. Bu göçler Malatya İlimizin Bölge ortak kültürünü yansıtması, Eğitim, Sağlık, Ekonomik ve sosyal alanlarda gelişmişliği göçün çok yoğun olmazsa da sürekli olarak devam ettiğini sağlamaktadır.

• MALATYADA ÇALIŞTIKLARI MESLEK DALLARI VE YAPTIKLARI İŞLER

Bingöl’den çeşitli nedenlerle Malatya’ya göç edip gelen insanlarımız; Malatya’da ağırlıklı olarak, Kaysıcılık, toptancılık, perakendecilik, aracılık, komisyonculuk işleri, inşaat işleri, tekstil, esnaf, serbest meslek, Kamu hizmeti gibi sektör ve alanlarda hizmet etmektedirler.


MALATYAYA İLK GELDİKLERİNDE KARŞILAŞTIKLARI SORUNLAR
(Ev bulma, İş bulma,komşuluk ve dayanışma)
Bingöl’den Malatya’ya gelen Hemşerilerimizin; Malatya ya İlk geldiklerinde; Geliş nedenlerine bağlı olarak, karşılaştıkları bazı sorunlar olmaktadır. Memur olarak tayin olup Malatya’ya gelen Hemşerilerimiz ev bulma konusunda bazı sıkıntılar yaşamakta iseler de derneğimize başvuranlara, derneğimiz aracılığı ile bütçeleri ve iş yerlerine yakın mesafeler göz önünde bulundurularak ev bulmaları konusunda yardımcı olunmaktadır. İş amacı ile gelenlerin ise öncelikleri iş bulmak olduğundan vasıfları doğrultusunda Sanayi, inşaat, sanat, perakende sektörü, kayısıcılık ve ticaret gibi alanlarda iş aramaktalar ve genel olarak da bu alanlarda iş bulabilmektedirler.

Bölgenin kültürel sosyal yapısı yakın benzerlikler taşıdığından özellikle örf adet, dini, Ahlaki kuralların(Düğün, taziye, akraba ziyareti, dayanışma gibi ilişkiler) genelde aynı olması komşuluk ve dayanışma konularında pek fazla sıkıntı yaşanılmamaktadır. Bölgeye uyum ve entegreleri zor olmamaktadır. Yine göç ile gelen Hemşerilerimizin, Malatya ilimizde üretim ve hizmet sektörüne katılması ile Malatya ilimizin Ekonomik ve sosyal anlamda gelişimine büyük katkıları olmaktadır. Ortak bölge kültürünün gelişmesine, bölge insanlarının birbirlerini daha iyi tanımalarına, daha iyi iletişim ve insani ilişkiler kurulmasına katkı sağlamaktadır.


GÖÇÜN DEVAM EDİP ETMEDİĞİ DEVAM EDİYORSA HANGİ MİKTARDA DEVAM ETMEKTEDİR.

Bingöl ilinden Malatya iline, çok sık olmamakla beraber, yinede göç devam etmektedir. Genel anlamda iş bulma, çocuklarının eğitimi, yine Malatya ilinin sosyal, kültürel, Ekonomik ve Sanayi alanlarındaki gelişmişlik düzeyi, Malatya ilinin bölgenin ortak kültürünü yansıtması. Malatya İlinin refah seviyesinin yüksek ve huzurlu bir kent olması, bu ilimizin gözde bir il olarak görülmesi, Malatya’da Kaysı sektörünün sürekli işçiye ihtiyaç duyması gibi nedenlerden dolayı Bingöl’den Malatya’ya göç olmaktadır.

MALATYADAN, BİNGÖLE GERİ DÖNÜŞ GÖÇÜNÜN OLUP OLMADIĞI
Çok sık olmamakla birlikte zaman zaman Malatya’dan Bingöl'e, bazı aileler tarafından tersine göç olmuştur. Bunun nedeni de Bu ailelerin istedikleri şekil ve şartlarda iş edinememeleri, yine Bingöl’deki akrabalarına duyulan özlem, orda edindikleri çevre ve komşuluk ilişkilerinin azda olsa burada bulamamaları bu ailelerin tekrar Bingöl’e geri dönüşüne neden olmuştur.


GÖÇÜN KENDİ ÜZERLERİNDE YARATTIĞI ETKİLER:
Genel olarak Bingöl’den Malatya’ya gelen aileler üzerinde, Bölge coğrafyası, iklim yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel faktörlerin benzer yapıda olması örf adetleri ve Ahlaki kuralların hemen hemen aynı olması, uyumun sağlıklı bir şekilde oluşumunu sağlamaktadır. Fakat bu olumlu etkilerinin görülmesine rağmen, yinede bazı ailelerde, sosyal değişmelerin olumsuz etkilerinin görüldüğü gözlenmektedir.
Malatya'nın Gelişmişlik düzeyi, buradaki şehir hayatına uyum sağlama çabalarının yanı sıra;ekonomik durumları ile sosyal yaşantıları ile ilgili olarak, bazı ailelerin dayanışma mekanizmalarını yeni baştan uyarmakta, örf-adet ve gelenekler gibi tarihi formların çağdaş şartlar içinde yeni kalıplarını üretmektedir. Yine azda olsa bu göç aileler üzerinde; sosyal ve psikolojik sonuçlar doğurmaktadır. Bunun nedeni ise Göçle gelen bu insanlarının bir kısmının göçte istenilen amaca ulaşamamaları, sosyal, ekonomik ve psikolojik destek görememelerinden kaynaklandığı düşünülmektedir.
Malatya'nın Gelişmişlik düzeyi, buradaki şehir hayatına uyum sağlama çabalarının yanı sıra;ekonomik durumları ile sosyal yaşantıları ile ilgili olarak, bazı ailelerin dayanışma mekanizmalarını yeni baştan uyarmakta, örf-adet ve gelenekler gibi tarihi formların çağdaş şartlar içinde yeni kalıplarını üretmektedir. Yine azda olsa bu göç aileler üzerinde; sosyal ve psikolojik sonuçlar doğurmaktadır. Bunun nedeni ise Göçle gelen bu insanlarının bir kısmının göçte istenilen amaca ulaşamamaları, sosyal, ekonomik ve psikolojik destek görememelerinden kaynaklandığı düşünülmektedir.

Yine Göçle gelen Hemşerilerimizin, çoğunlukla gelir düzeylerinin düşük olması, kenar mahallelere yerleşmeleri, bu mahallerde oluşan çarpık yapılaşma, alt yapı, Okul, Çocuk parkı, Sağlık tesisleri ve Yaşlılara Yardım Evleri gibi alanlarda Mahalli idarelerimizin daha fazla destek vermeleri gerekmektedir. Derneğimizce de imkanları ölçüsünde, genel olarak sosyal anlamda bu insanlarımız, ziyaret edilmekte taziye, düğün, hasta ziyareti ve yine maddi durumu çok iyi olmayan fakir aileler ile öğrencilere imkanları ölçüsünde, maddi ve manevi yardımlar yapılmaktadır.

Sonuç olarak Malatya Bingöllüler Derneği adına şunu söyleyebilirim ki; Doğu Anadolu Bölgesinde en fazla göç alan Malatya İlimiz;
Bingöl ile birlikte bölge illerinden gelen göç ile, nüfusu artarak, ilin Kültürel ve sosyal kimlik yapısı Ülkemizde ender rastlanan, çok zengin bir mozayık ile Türkü, Kürdü,Zazası,Çerkezi, lazı, Arabı, Sünnisi, Alevisi ve Ermenisi gibi farklı etnik köken, mezhep ve inanışlarda olan vatandaşlarımızın bir araya gelerek kardeşçe bir arada yaşadıkları ve Ülke genelinde hemen hemen yok denecek düzeyde toplumsal sorunların çok az yaşandığı, Renkli ve zengin sosyal ve kültürel bir kimliğe kavuşmuştur.
Bu Zengin Kültürü ile Büyük şehirciliğe aday Malatya İlimizin, Belediye ve İl özel İdare göçle gelen bu kültürel zenginliği en iyi şekilde değerlendirerek gerek göçün olduğu bölgelerin, sağlık, Eğitim, istihdam ve alt yapı sorunlarını en iyi şekilde gidererek, insanlarımızın sağlık, huzur, refah içerisinde kardeşçe bir arada yaşamlarını sürdürmelerini sağlayacağını temenni ediyoruz.

Hepinize;
Teşekkür ediyor,saygılarımızı sunuyoruz.

 

 
Etiketler: MALATYADA, YAŞAYAN, BİNGÖLLÜLERİN, GÖÇ, NEDENLERİ,
Yorumlar
Haber Yazılımı